Wydawca: InterHuman
Rok wydania: 2025
Liczba graczy: 1
Czas gry: 30 minut
Język: gra niezależna językowo z instrukcjami przetłumaczonymi m.in. na język polski
Wiem, że ideą naszego bloga jest przekazywanie opinii z perspektywy dwóch graczy, ale już wcześniej omawialiśmy "solówki" i gry wieloosobowe. W związku z tym chcę się podzielić z Wami opinią na temat gry Fear of the Dark, która w ciekawych okolicznościach trafiła w moje ręce. Otóż jadąc na ostatnie targi Spiel, jednym z celów było zobaczenie gry Jure Grando: The First Vampire wydanej przez chorwackie wydawnictwo InterHuman. Początkowe spotkanie i rozmowa z autorem na evencie prasowym przerodziło się w dyskusje na temat okładek zespołów black metalowych, zakup wspomnianej gry, ale również w picie śliwowicy na ich stanowisku. Kolejną wypadkową było wręczenie mi domowego wina oraz właśnie opisywanego tytułu, czyli Fear of the Dark. Naprawdę nie będę wnikliwie opisywać jak do tego wszystkiego doszło, bo widocznie Słowianie potrafią się bardzo szybko integrować... W każdym razie, rezultat jest taki, że po raz pierwszy od bardzo dawna zasiadłem do gry planszowej samotnie.
I am a man who walks alone
Autorem gry jest Damir Debanic. Tytuł ten nie jest jego debiutem, a cały zamysł jego wydawnictwa InterHuman obraca się wokół tworzenia raczej mrocznych gier, które czerpią inspirację z chorwackiego folkloru lub wydarzeń historycznych. Jednak w Fear of the Dark nie mamy jasno powiedziane co się dzieje. Po prostu lądujemy w mrocznym labiryncie, z kilkoma zapałkami i musimy się wydostać. Nie wiemy gdzie jesteśmy, a nawet kim jesteśmy. Jest po prostu ciemno i musimy stanąć naprzeciw pierwotnemu strachowi przed ciemnością. Jedyną rzeczą, która zawęża okres historii ludzkości, w którym możemy się znajdować jest fakt, że mamy zapałki.
Oprawa graficzna bardzo oddaje ten mroczny klimat. Rysunki do tego tytułu wykonał Endi Oblak, który poza faktem, że tworzy ilustracje, to z mojego krótkiego stalkowania w Internecie wynika, że jest członkiem zespołu Veja, który gra muzykę folkową. Jeśli ktoś lubi takie klimaty, to szczerze polecam posłuchać - link do Youtube. Jego również poznałem na Spiel 2026.
Jeśli chodzi o samo wykonanie gry, to niektóre elementy są naprawdę minimalistyczne i widać w nich pewną prostotę, przez którą można nawet odnosić wrażenie, że w tytuł, który gramy jest prototypem. Przy następnej okazji muszę spytać się Damira, czy to świadomy zabieg. Dla mnie, jako miłośnika mrocznych klimatów (oraz ciężkiej muzyki), absolutnie to nie przeszkadza. Jednak mogę zrozumieć, że wielu graczy może być "odepchniętych" przez takie wykonanie gry. Pewnie będę o tym wspominać ponownie, o ile kiedyś zrecenzuję wcześniej wspomniany tytuł Jure Grando: The First Vampire. Z drugiej strony jednak należy obecnie docenić fakt, że ilustracje nie zostały stworzone przez sztuczną inteligencję. Niestety w takich czasach zaczęliśmy żyć.
Jeśli chodzi o instrukcję, to jest ona do poprawki. Nie tylko czasami trudno w niej coś znaleźć, ale widać też, że niektóre reguły lub nawet projekt graficzny kart zmienił się, a niekoniecznie zostało to poprawnie oddane w zasadach. Jednak nie jest to aż tak uciążliwie, żeby nie móc zrozumieć zasad gry i rozegrać pierwszej, próbnej partii. Damir potwierdził, że przy reprincie gry, zasady zostaną poprawione.
Elementy gry
Płytki labiryntu
Są to pomieszczenia, które podzielone są na dziewięć pól. Każde z tych pól może posiadać podłogę lub nie. Ma to znaczenie w momencie ruchu. Na niektórych polach mogą znaleźć się zamknięcia albo jakieś przeszkody. Obie te rzeczy mają odpowiednie ikony. To samo dotyczy miejsc, w których możemy znaleźć sekrety bądź przedmioty. Dodatkowo część z płytek ma symbol niebezpieczeństwa, które wymusza na nas pociągnięcie karty z tej talii. Istnieje też specjalna płytka mrocznego echo (w kilku wersjach) ze specjalnymi zasadami oraz startowa. Wszystkie są otoczone ścianami, w których mogą znajdować się przejścia - drzwi.
Plansza główna
Poza symbolicznym i moim zdaniem dość nieczytelnym przedstawieniem możliwych akcji na środku, układamy wokół niej karty sekretów oraz przedmiotów. Po dwie z nich będą przypisane do różnych symboli, które będziemy mogli znaleźć w labiryncie i co za tym idzie, znaleźć je w tym miejscu.
Karty
W Fear of the Dark wszystko obraca się wokół różnego rodzaju kart:
- Karty umysłu: reprezentują zarówno nas stan psychiczny (punkty życia) oraz to, jakie akcje możemy wykonać.
- Karty niebezpieczeństwa: dobieramy je w momencie odkrycia pomieszczenia z jego symbolem. Powodują negatywne konsekwencje dla gracza, a nawet mogą doprowadzić do końca gry.
- Karty sekretów: ich efekty wprowadzane są w życie zaraz po ich odkryciu. Pozwalają nam znaleźć tajne przejścia, podejrzeć karty przedmiotów, a nawet dołożyć kolejne kafelki labiryntu.
- Karty przedmiotów: są wśród nich zapałki (najważniejsza rzecz w grze), papier (przedłużające działanie światła), klucze oraz dźwignie likwidujące znaczniki blokady.
Żetony i pionek zagubionego
Do dyspozycji mamy różnego rodzaju żetony: zapałki dające nam źródło światła oraz rzeczy "pojawiające" się w labiryncie jak przeszkody, blokady, sekretne drzwi oraz zalanie. W grze reprezentowani jesteśmy poprzez pionek, który wkładamy w plastikową podstawkę. Tutaj warto wspomnieć fakt, że wydawnictwo InterHuman udostępnia za darmo na swojej stronie pliki STL, żeby można było sobie "własnoręcznie" wydrukować "ulepszone" komponenty do gry. Jako właściciel drukarek 3D, pochwalam taką praktykę.
I have a constant fear that something's always near
Przygotowanie do gry jest całkiem proste. Obok każdego symbolu na planszy głównej rozkładamy zakryte dwie karty sekretów i przedmiotów. Tasujemy płytki labiryntu i odkładamy na bok trzy z nich. Na startowym kafelku ustawiamy nasz pionek oraz odpowiednie żetony. Bierzemy naszą talię kart umysłu i kładziemy sobie ją gdzieś obok. Ustalamy sobie poziom trudności i dobieramy odpowiednią liczbę znaczników zapałek, z którymi startujemy. Jesteśmy gotowi do rozgrywki.
Cała gra obraca się wokół dwóch stanów, w których się znajdujemy: w świetle albo w ciemności. W pierwszym możemy znaleźć się, jeśli zużyjemy zapałkę i to pozwala nam na dobranie kart umysłu na rękę, aby z nich wykonać akcje. W drugim natomiast znajdujemy się, kiedy nie mamy kart na ręce. Wówczas też możemy używać kart umysłu z naszej talii, ale powoduje to ich trwałe usunięcie z gry.
Na tym etapie chcę zaznaczyć, że ja trochę inaczej oznaczam sobie dostępne dla mnie rzeczy, bo dobieranie i odkładanie kart umysłu do talii wydaje mi się mało efektywne. Rozkładam przed sobą wszystkie dostępne karty i używam pięciu dodatkowych znaczników. Nimi zaznaczam sobie, które karty mam dostępne jak zapalę zapałkę i po prostu odrzucam je z nich po wykonaniu akcji. Karty oczywiście standardowo usuwam, jeśli zdecyduję się na taki ruch. Takie tam drobne usprawnienie dla mnie, które możecie zauważyć na zdjęciach.
Ogólnie w Fear of the Dark nie ma czegoś takiego jak pojęcia tury. Po prostu coś robimy, a w zasadzie może to być jedna z dwóch rzeczy:
1. Zapalenie zapałki
Odrzucamy żeton zapałki i bierzemy do trzech kart umysłu na rękę.
2. Użycie karty umysłu
Będąc zarówno w świetle, jak i w ciemności możemy usunąć kartę z naszej talii (bądź ręki), żeby wykonać dowolną dostępną akcję z kart. Możemy też zagrać, czyli zwrócić do talii, jakąś z kart, które mamy aktualnie na ręce. Dzięki temu wykonujemy z niej akcję i nie usuwamy jej trwale z gry. Dostępne akcje na kartach to:
- zapalenie zapałki: odrzucamy żeton zapałki i uzupełniamy naszą rękę do pięciu kart.
- ruch: poruszenie się do 4 pól na planszy labiryntu (nie na skos).
- chodzenie na palcach (tylko w świetle): możliwość poruszenia się o 2 pola, również po polach z dziurami.
- zwiad (tylko w świetle): stojąc przy drzwiach możemy dołożyć kafelek labiryntu bez aktywacji niektórych efektów z kart niebezpieczeństwa, o ile te pojawiłyby się w odkrytym pomieszczeniu.
- eksploracja: stojąc obok ikony przedmiotu możemy wziąć jego kartę z odpowiedniego stosu. Tylko w świetle możemy to zrobić z ikoną sekretu i jego kartą.
- likwidacja przeszkody: usuwamy znacznik przeszkody obok którego się znajdujemy.
Jeśli wejdziemy do kolejnego pomieszczenia "na ślepo", czyli ruchem odkryjemy kafelek labiryntu, to może to spowodować aktywacje dodatkowych rzeczy na kartach niebezpieczeństwa. Te zawsze dobieramy w momencie odkrycia kafelka z ich symbolem. Jak nie trudno się domyślić, niebezpieczeństwa utrudniają nam grę. Mogą nam zablokować drzwi, odrzucić karty z ręki (zgasić światło), dodać więcej kafelków do a nawet spowodować koniec gry poprzez oszalenie.
Jak już wspomniałem w opisie elementów, przedmioty dają nam więcej zapałek, innych źródeł światła i pozwalają otwierać drzwi. Odkrycie sekretu natomiast daje nam możliwość stworzenia przejść pomiędzy kafelkami (sekretne drzwi) i dołożyć nowe kafelki labiryntu. W tym wypadku, w przeciwieństwie do kart niebezpieczeństwa, wszystkie efekty są pozytywne.
To co jest w zasadzie celem w tej grze? Musimy odkryć wszystkie kafelki labiryntu z puli i wyjść "poza planszę" przez otwarte drzwi. Przegrywamy jeśli zabraknie nam kart w talii umysłu, otrzymamy dwie karty grozy z talii niebezpieczeństw albo odkryjemy w pechowy sposób kafelek labiryntu "mroczne echo".
Jest to bardzo pobieżny zarys zasad tej gry. Jednak mam nadzieję, że zrozumieliście ogólne założenia tego tytułu oraz jesteście w stanie wczuć się w jego klimat dzięki mojemu krótkiemu opisowi reguł. Specjalnie niektóre rzeczy omijałem i uproszczałem, żeby nie zanudzać Was szczegółami. Najważniejsze do zrozumienia jest to w jaki sposób możemy używać karty umysłu i jak funkcjonują one w świetle i w ciemności.
Maybe your mind is playing tricks
Grając w Fear of the Dark, szczerze polecam włączyć sobie jakiś tak zwany dark ambient, jako tło do rozgrywek. Naprawdę podkręca to atmosferę, a jeśli od czasu do czasu trafią się w tej muzyczce jakieś interesujące zaburzenia dźwięku, to tym bardziej wczujemy się w jej klimat. Grając w słuchawkach tym bardziej podbijemy sobie wrażenia z rozgrywki. Po ciemku oraz małej ilości światła raczej bym nie polecał grać, bo możemy mieć problemy z zauważeniem niektórych elementów gry.
Ustaliłem już, że tworząc odpowiednie warunki, tytuł ten staje się bardzo immersyjny. Co natomiast z jego mechanizmami? Otóż na samym początku trzeba poruszyć kwestię losowości, gdyż to ona wpływa zarówno na regrywalność gry, jak i to, jak dobrze nam w niej pójdzie. Losowo dociągamy wszystkie karty oraz kafelki labiryntu. Najbardziej wpływają na nas niebezpieczeństwa i pomieszczenia, które pokrzyżują nasze zaplanowane ruchy. Tylko, że mamy możliwości niwelowania tej losowości chociażby poprzez akcje zwiadu. Czemu nie mielibyśmy robić tego za każdym razem przed wejściem na nowy kafelek? Choćby dlatego, że nie mamy na to czasu. Mamy ograniczoną liczbę zapałek oraz kart i niejednokrotnie trzeba po prostu gdzieś biec, nie zważając za bardzo na to co czyha za następnymi drzwiami. Z początku gra może wprowadzić u gracza fałszywe poczucie bezpieczeństwa, gdzie spokojnie i z rozwagą chodzimy sobie z pomieszczenia do pomieszczenia. Jednak nagle orientujemy się, że zaczyna nam brakować zapałek, a my nawet nie zwiedziliśmy połowy labiryntu.
W związku z tym trzeba podejmować ryzyko. Nie tylko wbiegając na ślepo na kolejny kafelek, ale również programując swoje akcje, bo może akurat w następnym pomieszczeniu będzie jakiś przedmiot albo sekret do odkrycia.
W zasadzie można powiedzieć, że programujemy swoje akcje w momencie zapalenia zapałki. Wiemy, że najpierw podejdziemy do miejsca z przedmiotami, podniesiemy je, odejdziemy i zapalimy następną zapałkę. Czasem wiemy dokładnie co będziemy chcieli zrobić, a czasem liczymy na szczęście i ryzykujemy. Natomiast po kilku partiach zaczynamy też widzieć nieoczywiste z początku rzeczy. Na przykład to, że można odrzucać karty z talii umysłu w momencie kiedy jeszcze mamy światło. Dlaczego mielibyśmy coś takiego robić i tracić punkty życia, którymi jest nasza talia? Chociażby dlatego, że właśnie odkryliśmy kafelek, przez który będzie łatwiej przejść na palcach, co można robić tylko w świetle, a my już jesteśmy na etapie oszczędzania zapałek albo już ich po prostu nie mamy.
Fear of the Dark bardzo przyjemnie miesza element planowania, zarządzania swoją talią oraz przede wszystkim ryzykiem. Pomimo tego, że instrukcja wymaga poprawy, to mechanizmy stają się całkiem intuicyjne i są stosunkowo proste. Cała partia, razem z przygotowaniem gry zajmuje maksymalnie 30 minut. Uwierzcie mi, że zazwyczaj będzie to mniej, bo zaraz gdzieś się zginie tylko dlatego, że akurat w tym momencie zaryzykowałeś.
Oczywiście, że element losowy w tym tytule wychodzi na czoło w tej grze, ale nie odczuwam grając w nią jakieś frustracji z tym związanym. Łapałem się nawet na tym, że powstrzymywałem się od zagrania kolejnej partii, żeby za szybko nie znudzić się tą grą, a wydaje mi się, że jest to możliwe, bo regrywalność wyłącznie opiera się na tym, jak ułożą się karty i kafelki w grze. Można więc powiedzieć, że jest to tytuł bardziej taktyczny, w którym dostosowujemy nasze decyzje do tego, co napotykamy po drodze. Co w sumie też podkręca klimat gry gdzie walczymy z własnym strachem i uciekamy, czasem na oślep, z nieznanego labiryntu. A może ten labirynt jest tylko w naszej głowie, a cała gra reprezentuje naszą walkę z jakąś chorobą psychiczną? Kto wie...
Po zagraniu w Fear of the Dark nadal rozgrywki solo wydają mi się dość specyficznym doświadczeniem. Jakoś podświadomie czuję, że jednak wolałbym grać w planszówki z kimś i dla takich interakcji są one stworzone. Dodatkowo zauważam, że takie przeżycie też jest dobrym testem siły woli, bo przecież nikt nie patrzy na to, że cofnę jakiś ruch lub nagnę jakieś zasady. Jest to niestety kuszące, zwłaszcza w grach z losowością, nad którą nie zawsze ma się kontrolę. Niemniej jeśli miałbym podsumować moje przygody z tym tytułem, to uznam je za całkiem przyjemne i satysfakcjonujące. Jak już wspomniałem, nawet nie frustrowałem się tym, że wylosowałem złą kartę niebezpieczeństwa albo kafelek labiryntu. Aktualnie jest to dla mnie dobry tytuł, który przede wszystkim jest klimatyczny oraz pozwala na jakąś w miarę szybką partyjkę będąc na przykład gdzieś w delegacji. Kto wie, może będzie to pierwszy tytuł, który stworzy podwaliny do moich przygód z innymi, bardziej złożonymi tytułami jednoosobowymi.
Tomasz
Grę udostępniło wydawnictwo:
Bardzo serdecznie dziękujemy!











Brak komentarzy:
Prześlij komentarz